metropolis m

Eigenlijk is het verwonderlijk dat er nog geen film over gemaakt is of boek over geschreven. De hele geschiedenis is ook spannend genoeg voor een echte krimi: Der Fall Newman.

Who’s Afraid of Red Yellow and Blue III, het schilderij dat geen schilderij meer is maar iets anders, nadat het onder handen genomen is door een vandaal, en vervolgens gerestaureerd, of beter stukgerestaureerd. Vanaf vandaag is het weer op zaal te zien in het Stedelijk Museum.

In een gerechtelijk rapport, dat enkele maanden geleden is vrijgegeven, is vastgesteld dat het doek door restaurator Daniel Goldreyer is overgeschilderd met een acrylverf die zich niet meer laat verwijderen. Vervolgens heeft hij het doek met een verfroller gevernist.

Niemand kan sindsdien zeggen waar je naar kijkt als je oog in oog staat met het werk. Zeker is alleen dat er van de oorspronkelijke verflaag van Newman alleen nog het strookje blauw over is. Helemaal links. Zowel het rood als het grootste deel van het geel is overgeschilderd.

Alle kranten hebben in meerdere berichten verslag gedaan van de terugkeer op zaal van het geschonden doek. Alsof het Stedelijk nu pas echt open gaat. Het is een kleine mediahype, terwijl het feitelijk alleen maar gaat om een kleine presentatie van de eigen collectie schilderijen van Newman, en wat prenten.

Je vraagt je af wie of wat hier nu echt bewaakt wordt: een schilderij of de mythe Newman

Het museum pookt de stemming op door in de persberichten te spreken over speciale veiligheidsmaatregelen – ‘waar geen nadere mededelingen over worden gedaan’. Op foto’s van de inrichting die zijn vrijgegeven staat een bewaker pontificaal het schilderij te beschermen tegen de opbouwploeg en de ingehuurde fotograaf.

De boodschap is duidelijk: dit schilderij is bijzonder! het is kostbaar! En gevaarlijk! Oog in oog met het schilderij kan de waanzin zomaar toeslaan. Ook bij jou, of bij je buurman, zelfs bij de museummedewerkers. Dit werk maakt iedereen potentieel ontoerekeningsvatbaar. Het personeel is opgedragen extra waakzaam te zijn.

Er wordt niet bij gezegd dat de Newmans in de jaren dat Fuchs directeur van het Stedelijk Museum was regelmatig op zaal hingen. Ook the big one: Who’s Afraid of Red Yellow and Blue III.

Je vraagt je als je de foto ziet af waar het museum nu precies bang voor is. Wie of wat hier nu echt bewaakt wordt: een schilderij of de mythe Newman – de kunstenaar van doeken die om, zo de gewilde suggestie, ‘mysterieuze redenen’ bovengemiddeld vaak slachtoffer werden van vandalisme.

Feit is dat als er een schilderij in het museum is dat niet bewaakt hoeft te worden het wel Who is Afraid of Red Yellow and Blue III is. Er is geen doek in het museum dat eenvoudiger te restaureren valt.

Barnett Newman
Stedelijk Museum, Amsterdam
24 april – 20 juli 2014

bron beeld: trouw